گفتوگوی اختصاصی روابط عمومی با سرپرست کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی البرز
سرپرست جدید کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی: پژوهش باید بخشی از هویت حرفهای دانشجویان علوم پزشکی شود
پس از انتصاب خانم دکتر بابازاده به عنوان سرپرست کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی البرز، روابط عمومی معاونت تحقیقات و فناوری در گفتوگویی اختصاصی با ایشان، به بررسی دیدگاهها، برنامهها و اولویتهای این کمیته در مسیر توسعه پژوهش و فناوری دانشجویی پرداخت
کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی بهعنوان یکی از ارکان مهم حمایت از فعالیتهای پژوهشی دانشجویان، نقش مؤثری در شناسایی استعدادهای پژوهشی، توانمندسازی دانشجویان و گسترش فرهنگ تحقیق و نوآوری در دانشگاه ایفا میکند. به همین مناسبت، روابط عمومی معاونت تحقیقات و فناوری گفتوگویی با دکتر مریم بابازاده، متخصص پیشگیری و پزشکی اجتماعی و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی البرز سرپرست جدید این کمیته، انجام داده تا برنامهها و رویکردهای پیشِرو در حوزه پژوهش دانشجویی تشریح شود.
به گزارش روابط عمومی خانم دکتر بابازاده در تشریح چشمانداز خود برای کمیته گفت، هدف اصلی، تربیت نسل جدیدی از پژوهشگران جوان آگاه، مسئول و نوآور در علوم پزشکی است؛ دانشجویانی که تنها به تولید مقاله و گزارش بسنده نکنند، بلکه سؤال درست بپرسند، شواهد علمی را بشناسند و پژوهش خود را به بهبود مراقبت و سلامت پیوند بزنند. به گفته او، کمیته باید نقش هماهنگکننده آموزش و پژوهش، حامی طرحهای باکیفیت و تسهیلگر مشارکت دانشجویان در شبکه علمی دانشگاه را ایفا کند تا پژوهش دانشجویی بخشی جداییناپذیر از هویت حرفهای پزشکی در دانشگاه شود
سرپرست کمیته تحقیقات دانشجویی، مهمترین چالش پیشروی پژوهش دانشجویی را کمبود راهنمایی ساختاریافته و زمانبندیشده دانست. به گفته وی، بسیاری از دانشجویان نمیدانند از کجا باید شروع کنند و چه موضوعی برای پژوهش مناسب است. فشار زمانی دروس و ناآشنایی با مسیر انتشار و نوآوری نیز باعث میشود دانشجویان مستعد زودتر از مسیر پژوهش دور شوند. او افزود که بسیاری از فعالیتهای پژوهشی هنوز در سطح تکلیف و گزارشنویسی باقی مانده و طراحی سؤال، روششناسی و تفسیر نتایج بهاندازه کافی تقویت نشده است.
دکتر بابازاده برای عبور دانشجویان از یک فعالیت آموزشی صرف به سمت پژوهش اثرگذار، برگزاری کارگاههای کوتاه «از ایده تا طرح»، ارائه الگوهای طرح استاندارد و اتصال دانشجو به استاد و مرکز تحقیقاتی را راهکارهایی مؤثر عنوان کرد. او تأکید کرد این مسیر با آموزش گامبهگام و همراهی مستمر استاد با دانشجو میسر میشود.
سرپرست کمیته تحقیقات دانشجویی، مجموعهای از برنامهها را برای شناسایی و توانمندسازی دانشجویان مستعد پژوهش تشریح کرد:
غربالگری نرم: رصد عملکرد دانشجویان در ارائههای علمی، مقالات همایشی، نمرات دروس پژوهشی و معرفی اساتید
باشگاههای تخصصی: تشکیل گروههای کوچک در حوزههایی مانند HSR، آموزش پزشکی، اپیدمیولوژی و نوآوری در سلامت
منتورینگ: همراهسازی دانشجوی مستعد با استاد راهنما یا دانشجوی تحصیلات تکمیلی
مسابقات و بوتکمپ: از ایده تا طرح، روششناسی در یک روز، نوشتن چکیده و پوستر
حمایت هدفمند: اولویت در کارگاهها، دسترسی به نرمافزار و معرفی طرحهای برتر به معاونت تحقیقات
تقدیر علمی: قدردانی از بهترین طرحها، تیمهای بینرشتهای و مشارکت اخلاقی در پژوهش
دکتر بابازاده نقش کمیته را بازوی عملیاتی و پل ارتباطی میان دانشجو و استاد توصیف کرد و گفت اهداف مراکز تحقیقاتی بدون مشارکت فعال دانشجویان بهطور پایدار محقق نمیشود و این کمیته است که این مشارکت را سازماندهی و کیفیتبخشی میکند.
وی برای تقویت فرهنگ پژوهش در میان دانشجویانی که تاکنون تجربه تحقیق نداشتهاند، راهکارهایی از جمله روایت تجربیات همترازها بهجای اساتید، برگزاری ساعتهای علمی اختیاری، تور مجازی و حضوری آزمایشگاه و مرکز تحقیقاتی، برگزاری روز پژوهش دانشجو، تعریف پروژههای کوچک و کوتاهمدت با خروجی مشخص مانند پوستر یا گزارش کوتاه، و ادغام پژوهش در دروس از طریق تکالیفی چون مرور مقاله یا طراحی پرسشنامه ساده را پیشنهاد داد. به گفته او، باید ترس از خطا را کنار گذاشت و بر یادگیری روش تأکید کرد، نه صرفاً نتیجه مثبت. وی در پایان این بخش گفت فرهنگ پژوهش با تجربه موفق اول شکل میگیرد و وظیفه کمیته این است که آن اولین تجربه را قابلدسترس و معنادار کند.
دکتر بابازاده در پاسخ به پرسشی درباره استفاده از فناوریهای نوین گفت: هوش مصنوعی باید زمان دانشجو را برای تفکر و طراحی آزاد کند، نه اینکه جایگزین تفکر انتقادی و اخلاق حرفهای شود.او بر آموزش سواد داده و کاربرد هوش مصنوعی در جستوجوی ادبیات علمی، مدیریت مراجع و خلاصهسازی، همراه با تأکید بر راستیآزمایی و استناد صحیح، تأکید کرد و از معرفی نرمافزارهای تحلیل آماری، مدیریت مرجع و ابزارهای هوش مصنوعی با دسترسی دانشگاهی خبر داد.
دکتر بابازاده از برنامههای کمیته برای تعامل با مراکز تحقیقاتی و اعضای هیئت علمی گفت. بر این اساس، با مراکز تحقیقاتی تفاهمنامههایی برای موضوعات طرح، فضای کار، دسترسی به داده با مجوز کمیته اخلاق و مشارکت در کارگاههای تخصصی تدوین خواهد شد. همچنین فهرستی از اساتید علاقهمند به راهنمایی دانشجویان تهیه، جلسات هماندیشی فصلی برگزار و ظرفیتهای مشترک دانشجو–استاد شناسایی میشود.
وی در بخش ثبت طرح شرکتهای فناور اظهار داشت: در چارچوب قوانین دانشگاه، معرفی نیازهای واقعی حوزه سلامت، ایده تا نمونه اولیه و فرصت کارآموزی پژوهشی برای دانشجویان علاقهمند به فناوری سلامت
سرپرست کمیته تحقیقات دانشجویی، در پاسخ به سه اولویت اصلی دوره مسئولیت چه مواردی خواهند بود عنوان کرد:
افزایش انگیزه و امید در فضای پژوهش دانشجویی از طریق دیدهشدن تلاشها، تقدیر از فعالیتهای موفق و فراهم کردن مسیر رشد مستمر، استفاده هدفمند و مسئولانه از فناوریهای نوین به ویژه هوش مصنوعی، برای ارتقای مهارتهای پژوهشی دانشجویان و افزایش بهرهوری در فرایند تحقیق گسترش فرهنگ پژوهش در میان همه دانشجویان، بهویژه دانشجویانی که تاکنون تجربهای در فعالیتهای تحقیقاتی نداشتهاند.
دکتر بابازاده در پایان در خصوص پیامی برای دانشجویانی که علاقهمند ورود به دنیای پژوهش و نوآوری شوند گفت:
پژوهش در علوم پزشکی، یعنی یاد گرفتن اینکه چگونه برای بهبود زندگی انسانها، سؤال بپرسید و با صداقت به دنبال پاسخ بروید. لازم نیست از همان ابتدا نابغه باشید لازم است کنجکاو، پیگیر، منظم و اخلاقمدار باشید. از یک سؤال کوچک در بالین یا جامعه شروع کنید، با استاد و همتیمیهایتان همراه شوید، شکستها را بخشی از یادگیری بدانید و خروجیتان را با دیگران به اشتراک بگذارید. کمیته تحقیقات دانشجویی در کنار شما است تا مسیر را روشنتر کند؛ قدم اول را بردارید اغلب مهمترین قدم همان اولین قدم است.